Toepassingen onder de loep: voedingsmiddelen industrie

Waarom materiaalkeuze in de voedingsmiddelenindustrie cruciaal is

In de voedingsmiddelenindustrie draait alles om hygiëne, veiligheid en duurzaamheid. Installaties, van zuivelfabriek tot frisdrankbottelarij, moeten niet alleen efficiënt produceren maar ook voldoen aan de strengste voedselveiligheidsnormen. Een verkeerde materiaalkeuze kan leiden tot corrosie, besmettingsrisico’s of hoge onderhoudskosten. In deze blog nemen we de materiaalkeuze in de voedingsmiddelenindustrie onder de loep.

RVS als standaard en de alternatieven

Roestvast staal (RVS) is het meest gebruikte materiaal in de voedingsmiddelenindustrie. Belangrijke voordelen zijn:

  • vorming van een zelfherstellende passieve oxidelaag,
  • hoge corrosiebestendigheid,
  • inert gedrag dat het product niet beïnvloedt,
  • goede reinigbaarheid en recyclebaarheid.

Veelgebruikte kwaliteiten zijn AISI 304 en 316L. Toch zijn er situaties waar deze niet volstaan:

  • In zoute of zure omgevingen kan putcorrosie ontstaan.
  • Bij intensieve reinigingscycli kan spanningscorrosie optreden.
  • Duplex-stalen of hooggelegeerde legeringen bieden hier betere prestaties en een langere levensduur.

Wil je meer weten over hoe je de juiste keuze maakt tussen verschillende staalsoorten? In onze blog Materialen Ontmaskerd: 13CrMo4-5 versus 16Mo3 laten we zien hoe zulke materiaalvergelijkingen in de praktijk worden gemaakt.

Uitdagingen in de voedingsmiddelenindustrie

De sector stelt hoge eisen aan procesapparatuur en leidingsystemen. Materialen moeten bestand zijn tegen:

  • wisselende temperaturen (pasteurisatie en koeling),
  • agressieve reinigingsmiddelen tijdens CIP- en SIP-processen,
  • zure of zoute productstromen,
  • en strikte hygiënenormen vanuit EU-regelgeving.

Deze omstandigheden vragen om materialen die zowel chemisch als mechanisch robuust zijn.

Regelgeving en voedselveiligheid

Materiaalkeuze is in de voedingsmiddelenindustrie ook een wettelijke verplichting. Belangrijke richtlijnen zijn:

  • EU Regulation (EC) No. 1935/2004: materialen mogen geen schadelijke stoffen afgeven of het voedsel beïnvloeden.
  • Good Manufacturing Practice (EC) No. 2023/2006: traceerbaarheid en correcte fabricage zijn verplicht.
  • EHEDG-richtlijnen: praktisch toepasbare normen voor hygiënisch ontwerp en lassen van installaties.

Voor inkopers en engineers betekent dit dat materiaalkeuze en compliance hand in hand moeten gaan.

Hygiënisch ontwerp als randvoorwaarde

Hygiëne begint bij ontwerp. Enkele EHEDG-principes zijn:

  • vermijd dode zones en horizontale oppervlakken waar residu zich kan ophopen,
  • gebruik gladde oppervlakken met een ruwheidswaarde ≤ 0,8 µm,
  • zorg voor volledig doorlopende en glad afgewerkte lassen,
  • ontwerp voor goede drainage en eenvoudige reiniging.

Slecht afgewerkte lassen zijn een van de grootste oorzaken van contaminatie en corrosieproblemen.

Corrosie en reiniging: de grootste risico’s

Veelvoorkomende risico’s in foodprocessen zijn:

  • Put- en spleetcorrosie door chloriden (bijvoorbeeld zout, tomaten en citrus).
  • Interkristallijne corrosie bij onjuist lassen.
  • Chemische aantasting door natriumhypochloriet en chloorhoudende reinigingsmiddelen.

Preventie bestaat uit:

  • correcte materiaalkeuze (bijvoorbeeld 316L of duplex in corrosieve omgevingen),
  • oppervlaktebehandelingen zoals pickling, passiveren en elektropolijsten,
  • goede spoelprocedures na CIP-reiniging.

Duurzaamheid en levensduur van materialen

Een hogere initiële investering in de juiste materialen betaalt zich terug door:

  • minder stilstand en lagere onderhoudskosten,
  • langere levensduur van installaties,
  • lagere TCO (Total Cost of Ownership),
  • volledige recyclebaarheid van RVS.

Voor bedrijven die inzetten op duurzame productieprocessen is dit een belangrijk strategisch voordeel.

Conclusie

De voedingsmiddelenindustrie stelt extreme eisen aan materialen. RVS blijft de standaard, maar alleen in de juiste kwaliteit en met zorg voor ontwerp, lassen en oppervlaktebehandeling. Slim gekozen materialen betekenen:

  • maximale voedselveiligheid,
  • minder kans op corrosie,
  • lagere kosten en stilstand,
  • en een bijdrage aan duurzame productie.

Wil je weten welke flenzen en fittingen het beste passen bij jouw procesinstallatie? Neem contact op met onze specialisten voor advies op maat.

Delen: